Төрийн салбарын дотоод аудитын хэрэгжилт: дотоод аудитын хорооны дүрмийг олон улсын аудитын хорооны загвар дүрэмтэй харьцуулах нь

Зохиогчийн тухай

Л.Отгонбаяр, магистр

Үндэсний аудитын хороо

Түлхүүр үг: Дотоод аудит, дотоод аудитын хороо, аудитын хороо

Хураангуй

Өгүүлэлд төрийн өмчит компани, яамдын дотоод аудитын хорооны тулгамдсан асуудлыг олон улсын Дотоод аудиторуудын институтээс батлан гаргасан Олон Улсын Мэргэжлийн Практикийн Хамрах Хүрээний (2024) заавал мөрдөх гурван элемент болох Дотоод аудитын тодорхойлолт, Ёс зүйн дүрэм, Дотоод аудитын мэргэжлийн практикийн олон улсын стандартын гол үзэл санаатай нийцэж байгааг судлахыг зорьсон. Тухайлан, Төрийн өмчит компанийн дотоод аудиторуудаас авсан ганцаарчилсан болон фокус бүлгийн ярилцлага, асуулга судалгаа, ажиглалтаар аудитын хорооны бүтэц зохион байгуулалт, чиг үүргийн биелэлт, мэргэшсэн байдал зэргийг тодорхойлсон. Түүнчлэн Яамдын дотоод аудитын хорооны дүрэм, бүтэц зохион байгуулалтад баримт бичгийн судалгаа хийж, хараат бус, бодитой үйл ажиллагаа явуулах бүтэц, зохион байгуулалт байгаа эсэх болон бий болгох санал дүгнэлт дэвшүүлсэн. Олон Улсын Мэргэжлийн Практикийн Хамрах Хүрээг Дотоод аудитын хорооны тулгамдсан асуудлыг судлах онол, арга зүйн үндэс гэж үзсэн.

Эх сурвалжийн жагсаалт

•Олон Улсын мэргэжлийн практикийн хамрах хүрээ, 2024. ОУДАИ https://www.theiia.org/en/pages/search-results/?keyword=IPPF+2024

•Sawyer’s Internal Auditing 5th ed, pages 1328-1332

•Сангийн сайдын 2019 оны 02 сарын 20-ны өдрийн “Дотоод аудитын хорооны дүрэм”-ийг шинэчлэн батлах тухай 29 тоот тушаал. https://mohs.khe.gov.mn/upload/files/c49f7ff22a9b0f3906f70a6ce9d2ba9a.pdf

•Abdullah, R. (2014). Redefining internal audit performance and corporate governance.

•Баясгалан.Б. (2024). Төрийн салбарын дотоод аудитын хэрэгжилт, сорилт. Хөгжилд хөтлөх ухаан: Удирдлагын академийн багш, судлаачдын эрдэм шинжилгээний өгүүллийн эмхэтгэл, 746-756х.

•Энхмандах, Ц. 2018. Улсын салбарын шинэ удирдлага.

•П.Оюун-Эрдэнэ. (2020).Төрийн өмчит хувьцаат компанийн засаглал төсвийн орлого бүрдүүлэлтэд нөлөөлөх нь. Докторын зэрэг горилсон судалгааны ажил. УА. Удирдагч Я.Шуурав, Л.Отгонтуяа.

•Үндсэн хууль: https://legalinfo.mn/mn/detail?lawId=367

•Компанийн тухай хууль: https://legalinfo.mn/mn/detail?lawId=310

•Төсвийн тухай хууль: https://legalinfo.mn/mn/detail/12254

•Улсын салбарын дотоод аудитын аргачлал. (2013). Сангийн Яам. Дэлхийн банк.

•Санхүүгийн зохицуулах хорооны 2022 оны 3 дугаар сарын 23-ны өдрийн 145 дугаар тогтоолоор баталсан Компанийн засаглалын кодекс.

•Отгонбаяр, Л. МДАИ, Дотоод Аудит. 113х, 2009. 2021.