Судалгаа, хөгжүүлэлт ба өрсөлдөх чадвар хоорондын харилцан хамаарал

Зохиогчийн тухай

Ж.Нарантуяа, доктор, дэд профессор

Удирдлагын академи, Төрийн захиргааны тэнхимийн дэд профессор

Г.Гомбо, Магистр (MSc)

Түлхүүр үг: Судалгаа, хөгжүүлэлт; судалгаа хөгжүүлэлтийн зардал; өрсөлдөх чадвар.

Хураангуй

Монгол Улс дэлхийн “Өрсөлдөх чадварын индекс”-ийн үзүүлэлтээр 2015 оноос хойш 63 орноос 61 дүгээр байранд эрэмбэлэгдэж ирсэн. Өрсөлдөх чадварын индексийн дэд бүтцийн салбарыг дэд үзүүлэлтээр нь задалж, дундаж эрэмбээр нь жагсааж үзэхэд шинжлэх ухааны салбар хамгийн бага хөгжилтэйд тооцогдож байна. Тухайлбал, өндөр хөгжилтэй улс орнууд дотоодын нийт бүтээгдэхүүн (ДНБ)-нийхээ 2-3 хувийг судалгаа, хөгжүүлэлтэд (research and development, R&D) зарцуулдаг бол манай улсад уг үзүүлэлт дөнгөж 0.1-0.2 хувьтай байна. Иймээс энэ судалгаанд манай улсын судалгаа, хөгжүүлэлтийн зардал нь өрсөлдөх чадварт, улмаар эдийн засаг хоорондын харилцан хамаарал ямар буйг судлах хэрэгцээ байгааг харгалзан Дэлхийн өрсөлдөх чадварын төвөөс (ДӨЧТ) гаргасан 2015 2023 оны тоон өгөгдлүүд, мөн судалгаа, хөгжүүлэлтийн зардлын мэдээллийг Дэлхийн банкны (ДБ) 1996-2022 оны тоон өгөгдлүүдэд суурилан шинжиллээ. Энэ өгүүлэлд уг судалгааны дүнг товч танилцуулж байна.

Эх сурвалжийн жагсаалт

•ҮСГ. (2007). Статистикийн шинжилгээ судалгааны гарын авлага.

•ҮСХ. (2017). ДОТООДЫН НИЙТ БҮТЭЭГДЭХҮҮН ТООЦОХ АРГАЧЛАЛ. Улаанбаатар. Retrieved from 1212.mn.

•Шинэ сэргэлтийн бодлого, У. (2021). Шинэ сэргэлтийн бодлого.

•ЭЗБӨЧСТ. (2013). ЭЗБӨЧСТ.

•Alina Mihaela Dima, Liviu Begu, Maria Denisa VasilescuMaria Alexandra Maassen. (2018). Relationship between the knowledge economy and global competitiveness.

•Bar-Efrat, O. (2006). Research and Development in Israel.

•IMD. (2022). World Competitiveness Index.

•K.Donelaicio. (2015). R&D investment and competitiveness in the Baltic States. p. 3.

•Kiselakova, D. S. (2018). THE IMPACT OF R&D EXPENDITURE ON THE DEVELOPMENT OF GLOBAL COMPETITIVENESS WITHIN THE CEE EU COUNTRIESKiselakova, D., Sofrankova, B., Cabinova, V., Onuferova, E., Soltesova, J. p. 3.

•Palei, T. (2014). Assessing The Impact of Infrastructure on Economic Growth and Global Competitiveness .

•Priede, J.; Neuer, J. (2015). Competitiveness Gap of the European Union Member Countries in the Context of Europe.

•Romer, P. Technological (1990). Endogenous Change. Journal of Political Economy,.

•Sefer Sener, E. S. (2011). The Effects Of Science-Technology-Innovation On Competitiveness And Economic Growth.

•WEF. (2018). Global Competitiveness Index 2017-2018.

•World Economic Forum. (2016). Retrieved from https://www.weforum. org/agenda/2016/09/it-matters-how competitive-your-country-is-here-are three-reasons-why/.

•Yuen Ping HO, Poh Kam WONG, Mun Heng TOH. (2017). The Impact of R&D on the Singapore Economy.