Төрийн албан хаагчийн ёс зүйтэй шийдвэр гаргалтад анхаарах асуудал

Зохиогчийн тухай

Ч.Эрдэнэчимэг, доктор, дэд профессор

Удирдлагын академийн Улсын салбарын удирдлагын тэнхимийн дэд профессор

Түлхүүр үг: Ёс зүйтэй шийдвэр гаргах загвар, ёс зүйг дээдэлсэн соёл, төрийн албан хаагчийн ёс зүйг сайжруулах үйл ажиллагаа

Хураангуй

Төрийн албан хаагчийн ёс зүйтэй шийдвэр гаргалтын тухай ойлголт, ёс зүйтэй шийдвэр гаргах зан үйлийг төлөвшүүлэхэд анхаарах асуудлын талаар судлан үзэх зорилгоор “Ёс зүйтэй шийдвэр гаргалт гэсэн ухагдахууныг хэрхэн ойлгох вэ?”, “Ямар орчин нөхцөлийг бүрдүүлсэн тохиолдолд төрийн албан хаагч ёс зүйтэй шийдвэр гаргадаг вэ?” гэсэн хоёр асуулт дэвшүүлсэн болно. "Магадлалт хандлагын загвар”, “Шийдвэр гаргалтын тухай үзэл баримтлал”, "Ёс зүйтэй шийдвэр гаргах загвар” болон бусад холбогдох ухагдахууныг судлан үзэхэд бодлого, эрх зүй, нийгэм, улс төр, институцийн орчин, олон улсын нөхцөл байдал, хамтран ажиллагсад, бусад оролцогч талууд, байгууллагын соёл, мэргэжлийн ёс зүй, нийтийн ашиг сонирхол, ажиллах орчин, шагнал урамшуулал, мэдлэг ойлголт зэрэг олон хүчин зүйл төрийн албан хаагчийн ёс зүйтэй шийдвэр гаргалтад нөлөөлж байна. Эдгээр хүчин зүйлийг харгалзан төрийн албан хаагчдын ёс зүйтэй шийдвэр гаргах чадварыг сайжруулахын тулд улс төржилтөөс ангид байх, удирдах албан тушаалтны үлгэрлэн манлайлал, ёс зүйг дээдэлсэн соёлыг бүрдүүлэх, ёс зүйн асуудлыг цогцоор авч үзэх, төрийн албан хаагчийн ёс зүйн сургалтыг зохион байгуулах зэрэг үйл ажиллагааг нэн тэргүүнд авч хэрэгжүүлэх шаардлагатай байна.

Эх сурвалжийн жагсаалт

•Lisa Ehrich, Neil Cranston & Megan Kimber. (2010). Public sector managers and ethical dilemmas.

•Longman dictionary of contemporary English. (2001).

•Badaracco, J. (1992). Business ethics: Four spheres of executive responsibility. California .

•Bommer, M, Gratto, C; Gravander, J & Tuttle, M. (1987). A behavioural model of ethical and unethical decision making. Journal of Business Ethics, vol. 6, 265-281.

•Campbell, E. (1997). Administrators decisions and teachers' ethical dilemmas: implications for moral agency. Leading, & Managing, vol. 3, 245-257

•Currie, J & Newson. J (eds) . (1998). Universities and globalisation. Thousand oaks: Sage Publications.

•Donald C.Menzel. (2010). Ethics moments in Government: Cases and Controversies. CRC Press.

•Donald C.Menzel. (2010). Ethics moments in Government: Cases and Controversies.

•Duignan, P & Collins, V. (2003). Leadership challenges and ethical dilemmas in front line

•Edwards. G. (2001). Ethics in practice', Canberra Bulletin of Public Administration, vol. 102,. Canberra Bulletin of Public Administration, vol, 102.

•Ehrich. LC . (2000). Principals as morally accountable leaders . International Journal of Education Reform, vol. 9, 120- 127.

•Ferrell, O & Gresham, L . (1985). A contingency framework for understanding ethical decision making in marketing'. Journal of Marketing, vol. 49, 87-96.

•Fritzsche, D. (1991). A model of decision making incorporating ethical values. Journal of Business Ethics vol. 10, 841-852.

•Hosmer, L.T. (2003). The ethics of management, 4th edn. Boston: McGraw-Hill.

•James C. (2003). Economic rationalism and public sector ethics: conflicts and catalysts. Australian Journal of Public Administration, vol. 62, 95-107.

•James Svara . (2015). The Ethics primer for Public administrators in government and nonprofit organizations. Jones and Bartlett Learning LLC.

•Kidder, R.M. (1995). How good people make tough choices: Resolving the dilemmas of ethical living. William Morrow, New York.

•OECD, Anti Corruption Network Eastern Europa and Central Asia. Sigma. (March 2013). Ethics Training for Public Officials.

•Preston, N & Samford. C with C. Connors. (2002) . Encouraging ethics and challenging corruption. Sydney: The Federation Press,.

•Public policy. (2022 оны September 28). Decision making in public sector. https://pubsonline.informs.org/-33c Гаргасан

•Terry L. Cooper. (2001). Handbook of Administrative Ethics. 2nd, New York: Marcel Dekker

•Thomas M. Jones. (Apr., 1991, Vol. 16, No. 2 (Apr., 1991). Ethical Decision Making by Individuals in Organizations: An Issue Contingent Model . The Academy of Management Review, 366-395.

•Аристотель. (2006). Дээд суртахуун, 2006. Улаанбаатар.

•Төрийн албаны зөвлөл. (2020 оны 12 28). Төрийн албаны зөвлөлийн 2020 оны "онцлох 20 ажил". Монгол Улсын Төрийн албаны зөвлөл: https://csc.gov. mn/s/9/825-ээс Гаргасан