Улсын хурлын газар хэмээх нэгэн хүрээлэнгийн зорилго, зохион байгуулалтын бүтэц, үйл ажиллагаа монголын төрийн удирдлагын хөгжилд холбогдох нь

Зохиогчийн тухай

Я.Долгоржав, доктор, профессор

Удирдлагын академийн Төрийн захиргааны тэнхимийн эрхлэгч

Түлхүүр үг: улс, төр, бүрэн улс ба улс төрхт төлөв байдал, улс төр, эрх төлөөлүүлэн шилжүүлэх (delegation), штаб, засгийн газрын байгууллагуудын үйл ажиллагааны уялдаа.

Хураангуй

Энэ өгүүлэлд Монгол Улсын түүхэн тодорхой үед оршин тогтнож үйл ажиллагаа явуулж байсан Улсын Дээд, Доод хурал хэмээх хүрээлэнгийн талаар хийгдсэн судалгааг товч тоймлон авч үзэхийн хамт уг байгууллагыг улс төр, төрийн удирдлагын судлагдахуун болгон сонирхон судлах шав тавихыг хичээсэн болно. Энэ өгүүлэлд тэр үеийн Улсын зүтгэлтэн, улс төрчдөөс хэрэглэж байсан зарим ойлголт, нэр томьёоны утгыг тодруулахын зэрэгцээ улсын хурлын газар хэмээх байгууллагыг зорилго, зохион байгуулалтын бүтэц, үйл ажиллагааны өнцгөөс нь авч үзвэл, тэр нь төлөөллийн, хууль тогтоох парламент маягийн байгууллага байж гэхээс илүү засагт бодлогын асуудлаар зөвлөлгөө өгөх тинк танк маягийн штабан бүтэц байж гэсэн дүгнэлт хийсэн болно.

Эх сурвалжийн жагсаалт

•Amarjargal.P. (2010). Parliamentary Democracy in Mongolia. VDM. Verlag.

•Aristotle. (1946). The Politics, Book I Chap II. New York: Oxford university Press.

•Амар.А (1989). Монголын товч түүх. Улаанбаатар

•Аристотель. (2003). Улс төр. Улаанбаатар

•Батбаяр.Б (2000). Улсын Дээд, Доод хурлын талаарх маргаантай зарим асуудал. Эрх зүй. №1-2 (18-19), 232-234.

•Батбаяр.Б. (2010). Улсын Дээд, Доод хурлын талаарх маргаантай зарим асуудал. Эрх зүй №1-2/18-19/, 140.

•Б.Баярсайхан. (2002). Монгол улсын арван буянт номын цагаан түүх. Улаанбаатар

•Болд.Р (2008). Монголын тусгаар тогтнол ба Америкийн нэгдсэн улс (1910 1973). Улаанбаатар.

•Гэрэлбадрах.Ж Дуутан. (2011). Монгол Улсын Дээд, Доод хурал. Монголын анхны парламент (1914-1919 он). Улаанбаатар.

•Гэрэлбадрах.Ж, Д. (2011). Монгол Улсын Дээд, Доод хурал Монголын анхны парламент (1914-1919). Улаанбаатар

•Дэндэв.Л. (2006). Монголын товч түүх. Улаанбаатар

•Дэндэв.Л. (2006). Монголын товч түүх. Улаанбаатар

•Монгол Улсын автономи гэдэг өөртөө эзэрхэн засах эрхт засгийн үеийн үнэнхүү явдал чухам байдал, чухал учрыг тэмдэглэсэн товч түүх бичиг. (1960). Улаанбаатар

•Монгол Улсын Дээд, Доод хурал. Баримт бичгийн эмхэтгэл I.(1914-1916). (2003). Улаанбаатар

•Монгол Улсын Дээд, Доод хурал. Баримт бичгийн эмхэтгэл. I. (1914-1916) Гэрэлбадрах.Ж, Дэлгэрмаа.Ү, Жавзандулам.Э. (2003). Улаанбаатар

•Монгол Улсын Дээд, Доод хурал.баримт бичгийн эмхэтгэл I (1914-1916) Эмхэтгэсэн Гэрэлбаатар.Ж (2003). Улаанбаатар

•Монгол Улсын түүх. Тавдугаар боть. (2003). Улаанбаатар.

•Монгол Улсын дотоод хэргийг бүгд захиран шийтгэгч яам (Баримт бичгийн эмхэтгэл. (1911-1919). (2011). Улаанбаатар.

•Жамсранжав.Б.,Д. х. (2000). Ариун сэтгэл авралын үндэс. Улаанбаатар.

•Жаргалсайхан.Б. (2004). Хувь тавилангийн эрхшээл. Улаанбаатар

•Майский..И (2001.). Орчин үеийн Монгол(Автномит Монгол XX зууны гараан дээр).

•Магсаржав.Н. (2015). Монгол Улсын шинэ түүх.

•Майский.И, Академик. (1960). Монголия на кануне революции. Москва: Издательство восточной литературы.

•Миллер.С (Депеша18-го Марта 1914 года). Государсвенный архив Иркутской области. Фонд-25. опись-11. .Дело-99.

•Миллер.С /Депеша. (18-го Марта 1914 года).

•Навааннамжил.Г. (1956). Өвгөн бичээчийн өгүүлэл. Улаанбаатар

•Нацагдорж.Х. Б. (2006). Чингис хааны зарлигийн товчоон. Улаанбаатар

•Нацагдорж.Ш. (1963). Халхын түүх. Улаанбаатар

•Нацагдорж.Ш. (2008). Халхын түүх. Улааанбаатар

•Пунцагноров.Ц. (1955). Монголын автономит үеийн түүх./1911-1919/. Улаанбаатар

•Рупен.Р (2000). Хорьдугаар зууны монголчууд. Улаанбаатар

•Зарлигаар тогтоосон Монгол Улсын хууль зүйлийн бичиг. (1995). Улаанбаатар

•Содовсүрэн.Б. (1989). Хувьсгалын өмнөх Монголын төр ба хууль цааз./1911 1920/. Улаанбаатар

•Урангуа.Ж Хэрээд. (1997). XX зууны эхэн үеийн Ар Монгол дахь шинэтгэл. Улаанбаатар

•Богд хаанаас Улсын хурлын газрыг нээхийг хүсч тухайн үеийн ерөнхий сайд, сайн ноён хан Т. Намнансүрэн нарын гурван албан тушаалтны өргөсөн бичиг (МУҮТА, А-173. Д-1. ХН-233),

•“Толилуулах хуудас” буюу Монгол Улсын Дээд, Доод хурлын найман зүйл бүхий дүрэм (МУҮТА, А-2. Б-1. ХН-13. М. 45-47)

•Ерөнхийлөн шийтгэх газраас манж чин улсаас монголчууд салж тусгаарлах болсонтой холбогдуулан гаргасан ухуулах бичгийг сийрүүлж, Оросын консулд мэдэгдэн явуулсан бичиг (1911-12-04), /МУҮТА. ХА-2, Д-1, ХН-1, Х. 31-33\

•Баруун хязгаарыг байцаан үзэж илбэн тохинуулах сайд өвчнөөр бие барсан явдлыг айлтгасанд буулгасан зарлигийг сийрүүлэн ерөнхий яамны зэрэг арван зургаан газар явуулан тушаах эх 1914-07-11) МУҮТА, Х-А3, Д-1, ХН-572 /9-р нугалбар

•Баруун хязгаарыг байцаан үзэж илбэн тохинуулах сайдын тамгын хэргийг түр сахисан зайсан Сүрэн, тушаалаар гаргасан дотоод яамны түшмэл тайж Навааннамжил нарын бичиг /1914-08-17/ МУҮТА, Х-А3, Д-1, ХН-572. /1-р нугалбар/